icon

Barend en Van Dorp bij Croky – mag dat??

Dat ze naar Tien gingen was al bekend, maar werken ze nu ook al mee aan een Croky reclame? Nou… nee, want Barend en Van Dorp waren oprecht verbaasd toen in het reclameblok middenin hun eigen programma de Croky commercial voorbijkwam waarin zij in getekende vorm en met nagebootste stem figureerden. Ze waren niet tevoren geïnformeerd en hadden al helemaal geen toestemming gegeven. Mag zoiets nou zomaar?

Nee, ik denk het niet. Behalve het feit dat het hier bewegende beelden betrof, verschilt de zaak inhoudelijk niet wezenlijk van die van premier Balkenende die zich -als peuter getekend- op de cover van de Kijkshop reclamefolder aantrof. Hij had daarvoor geen toestemming gegeven. Dat hij toch op die cover stond vormde een inbreuk op zijn portretrecht en dat ligt hier naar mijn mening niet anders.

Wij hebben allemaal het recht om ons te verzetten tegen het openbaar maken van een afbeelding van ons gezicht, als we tenminste een redelijk belang hebben dat zich tegen die openbaarmaking verzet. Zo'n belang kan een privacy belang zijn, maar ook een financieel belang. Sinds de uitspraak van de Hoge Raad in het zogenaamde Disco Danser arrest uit 1997 staat vast dat zo'n redelijk belang in beginsel altijd aanwezig is als zonder toestemming een portret gebruikt wordt in een reclame-uiting. Dat komt omdat men dan ongewild geassocieerd wordt met het geadverteerde product.

In het onderhavige geval komt daar nog iets bij. Barend en Van Dorp zijn, net als Philip Freriks die in een vergelijkbare Croky spot figureert, bekende Nederlanders. Die verkeren in de positie dat zij normaal gesproken geld kunnen vragen voor een optreden in een reclame. Die mogelijkheid is hen hier ontnomen doordat ze zijn nagetekend zonder dat eerst hun toestemming is gevraagd. In beginsel brengt dat met zich mee dat zij schadevergoeding kunnen vorderen.

Wist Croky dat dan niet? Vermoedelijk wel degelijk. Maar het kan zijn dat Croky meent een beroep te kunnen doen op de zogenaamde “parodie exceptie”. Dit verweer, sinds 2004 expliciet in de Auteurswet erkend, houdt in dat men een auteursrechtelijk beschermd werk mag verveelvoudigen en openbaar maken als dit een parodierend karakter heeft. Het is echter zeer de vraag of die parodie exceptie ook geldt met betrekking tot portretten. In de bovengenoemde zaak van premier Balkenende maakte de rechter in ieder geval korte metten met een dergelijk verweer. Bij een commerciele uiting als een reclamecampagne is voor een parodie maar een heel beperkte ruimte. Dikke kans dat Croky daar buiten is getreden.

Heeft u vragen?

Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.
Barend en Van Dorp bij Croky – mag dat??

Schrijf u in voor onze nieuwsbrief

Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.
Schrijf u in voor onze nieuwsbrief